Girişimci Sözlüğü

Girişimciliğe adım atmak isteyenlerin önünde duran engellerden biri de girişimcilik terimleri. İTÜ Girişimcilik Kulübü üyelerinin ve girişimcilik dünyasının dilinden anlamak isteyen herkesin faydalanabileceği bu sözlüğü birçok kaynaktan topladığımız bilgileri derleyerek hazırladık. Seed’den Unicorn’a giden yatırım basamaklarından ortak çalışma alanlarının özelliklerini tanımlayan kelimelere birçok kavram bu Girişimci Sözlüğü ‘nde!

Mini Girişimci Sözlüğü

Girişimci Kimdir ve Girişimcilik Nedir?

Bunlar yanlış yorumlamalara çok açık olduğundan uzun uzun örneklerle açıklamanın daha doğru olacağı kavramlar. Bu sebeple hazırladığımız blog yazımızda “Girişimcilik Nedir, Girişimci Kimdir?” sorularına açıklık getirmeye çalıştık. Okumak için tıklayın.

Entrepreneurship Ecosystem (Girişimcilik Ekosistemi)

Ekonomik büyüme ve kalkınmanın temelini oluşturan girişimciliğin beslendiği sosyal, kültürel ve bilimsel yapıdır. Girişimciler için uygun bir ekosistem altı temel alandan oluşur. Bunlar:
– Kültür,
– Politikalar,
– Finansal kaynaklar,
– Beşeri sermaye,
– Pazar,
– Çeşitli kurumsal ve yapısal desteklerdir.
Her ekosistem benzer alanlardan oluşsa da birbiriyle karmaşık ilişkileri olan yüzlerce unsurdan oluşur ve kendine özgü özellikler gösterir.

Start-up

Tanımında nihai sonuca varılamayan ve sık sık farklı yorumlarla açıklanan bir kavram. Genelde teknoloji tabanlı ürün, sistem veya hizmet geliştirmek amacıyla kurulmuş 0–3 yaş arasındaki girişimci işletmelere verilen isim. Türkçe’ye “Filiz Şirket” şeklinde tercüme edilmiştir.
Diğer tanımlari ise
1) Tecrübesiz şirket.
2) Yeni kurulmuş, hızla büyüyen riskli girişim.

Sosyal Girişimcilik

Genel ezbere göre, topluma faydalı işleri devletler ya da sivil toplum kuruluşları (STK) yapar. Şirketler ise topluma faydalı işleri, sosyal sorumluluk kampanyaları çerçevesinde yaparlar. Sosyal girişimcilik bu iki yaklaşımın arasında, melez bir modeldir. Sosyal girişimcilik, serbest piyasa yöntemleri kullanan ama hedefi, toplumsal fayda yaratmak olan bir yaklaşımdır. Sosyal girişimciliğin cazibesi, kapitalist sistemin bütün “iyiliklerini” toplum yararına kullanmasında yatar. Hepimizin ezberinde “etkinlik”, “verimlilik”, “kâr” gibi kavramların özel sektöre ait olduğu bilgisi vardır. Buna karşın “toplumsal fayda”, “iyi niyet”, “özveri” gibi kavramlar ise sivil toplum kuruluşlarına aittir. Sosyal girişimcilik, “kâr” ve “toplumsal faydayı” aynı potada eriten, toplumsal ideallerle yönetim becerilerini aynı çatı altında toplayan bir anlayıştır.

Intrapreneurship (İç Girişimcilik)

Şirket içi çalışanların girişimci özellikler göstererek ürün/hizmet ya da süreçlerde yenilik yaratmasıdır. İç girişimcilik çalışanları düşünmeye, hayal etmeye, harekete geçmeye ve yaratıcılığa teşvik eder. Lean Startup (Yalın Girişim) müşterilerin isteklerini göz önünde bulundurarak hızlı ve düşük maliyetli ürün/hizmet üretmeye dayanan metodolojidir. Yeni bir yaklaşım olmasına rağmen metolojinin “en uygun ürün” ve “pivotlama” gibi konseptleri girişimcilik dünyasında yerini almış ve okullarda müfredatlara girmeye başlamıştır.

Serial Entrepreneur (Seri Girişimci)

Bir girişimi belirli bir noktaya getirdikten sonra yeni girişim(ler)e başlayan girişimcidir. Bkz: Hakan Baş

Co-working Space (Ortak Çalışma Alanı)

Esnek zaman dilimleri içerisinde çeşitli imkanlarla birlikte çalışma alanlarının üyelik ile kiralanabildiği yerlerdir. Kullanıcıları girişimciler, kurumlar, sanatçılar, öğrenciler, araştırmacılar gibi farklı alanlardan gelen kişiler olabilir. Verilen temel hizmetler şunlardır:
– İnternet bağlantısı, elektrik,
– Bilgisayar, telefon, fax, yazıcı gibi ofis araçları,
– Konferans ve toplantı odaları,
– Kütüphane,
– Çay, kahve vb. ikramlıklar,
– Sosyal alan,
– Depolama alanları.
Bu imkanlara ek olarak bazı ortak çalışma alanları kullanıcılarına üyelik türüne göre ağ kurma etkinlikleri (Networking) gibi hizmetler de sunmaktadır.

Kuluçka Merkezi (Incubation Center)

0–3 yaş arasındaki işletmelerin (Start-up) sağlıklı bir gelir modeli ile katma değeri yüksek ürün ve hizmetler geliştirebilir duruma gelmelerini sağlamak üzere çeşitli destek, muafiyet, teşvik ve kolaylıkların sağlandığı fiziki ortamlardır. Kuluçka Merkezlerinde start-up şirketleri için ücretsiz (veya cüzi kira bedellerine sahip) ofisler tahsis edilebilir, ücretsiz mentor ve danışmanlık destekleri verilebilir, yatırımcı-müşteri buluşmaları için platformlar oluşturulabilir veya farklı ticari bağlantılar kurmaları sağlanabilir. Ülkemizde çok sayıda kuluçka merkezi var olmakla birlikte en bilinenleri; ODTÜ Teknogirişim ve Halıcı Yazılımevi Kuluçka Merkezleri, İTÜ Çekirdek, TEB Girişim Evi, Koç Üniversitesi
Kuluçka Merkezi’dir.

Ar-Ge Merkezi

En az 30 Ar-Ge personeli çalıştıran ve esas amacı yüksek teknoloji düzeyine sahip ürün / sistem / teknoloji geliştirmek olan kurumlar bünyesinde kurulan ve Ar-Ge çalışmalarının sürekliliğinin sağlanması amacıyla çeşitli teşviklerin uygulandığı yapılardır. Eylül 2015 itibariyle Türkiye’de 200+ adet Ar-Ge Merkezi vardır.

Hızlandırıcı (Accelerator)

Şirketini kurmuş start-uplar için profesyonel hizmetler sağlayan ve şirketin büyümesini ‘hızlandırmak’ için çalışan merkezlerdir. Hizmetlerin arasında stratejik danışmanlık, yönetim koçluğu, markalaşma, halkla ilişkiler, fon ve müşteri bulma sayılabilir.

Ön Kuluçka Merkezi (Pre Incubation Center)

Henüz şirketleşmemiş iş fikirlerinin geliştirilmesi ve olgunlaştırılması ile iş fikri sahibinin mali, teknik ve ekonomik konulardaki bilgi düzeyinin artırılması amacıyla girişimcilere çeşitli konularda eğitim, mentörlük ve danışmanlık desteğinin sağlandığı fiziki ortamlardır. Ön kuluçka merkezleri fikir aşamasında olan girişimlere şirketleşme öncesi, iş fikilerini test etmeleri için çalışma alanı, iş geliştirme, network (iş ağı) destekleri verir ve girişimcileri, ihtiyacı olan yatırımı almaya hazırlar. Ülkemizde çok sayıda kuluçka merkezi var olmakla birlikte en bilinenleri; Sabancı Üniversitesi SUCool — Pre Incubation Center ile ODTU Metutech-ATOM’dur.

Teknopark

Resmi adı Teknoloji Geliştirme Bölgesidir. Üniversitelere bağlı veya üniversite-özel sektör ortaklığında kurulan, esas amacı yüksek katma değerli yazılım ve yüksek teknoloji düzeyine sahip ürünlerin geliştirilmesi olan teknoloji bölgeleridir. Bu bölgelerde, Ar-Ge yapan veya yapma kapasitesine sahip şirketler, belirli kira ücretleri karşılığında ofis açar ve bir önceki satırda yer alan tanıma uygun olarak Ar-Ge faaliyetleri gerçekleştirip bunun karşılığında bazı muafiyetlere sahip olurlar. Hali hazırda ülkemizde 46’sı aktif olmak üzere 61 teknopark bulunmaktadır.

Mentor

Girişimci adaylarına neyi nasıl yapacaklarını keşfetmelerine yardım eden kişidir. İdeal mentor, kendi başarı ve başarısızlıklarını anlatarak bunu başarabilendir. Girişimcilik ekosistemine yeni adım atmış birinin sıkça adını duyacağı ve yönlendirileceği mentorlarımız başımızın tacı.

Workshop (Çalıştay)

Bireylerin ortak bir konu üzerinde çalışmalarını, düşünmelerini ve öğrenmelerini sağlayan uygulamalı bilimsel öğretim tekniğidir. Çalıştay; daha çok yüksek düzeyli bilişsel süreçlerin kullanıldığı akademik bilgi aktarım uygulamalarında tercih edilen, uzmanlık alanlarına dönük bir uygulamadır. Çalıştay, bilim adamlarının ve uzmanların; bir konuda ön hazırlık yapmak üzere inceleme ve değerlendirme amaçlı toplantılarında kullanılan temel tekniktir.

Hibe

Bir projenin fikir aşamasından hedeflenen performans değerlerine uygun çıktılar elde edilmesine kadarki süreçte ortaya çıkan maliyetlerinin karşılanması amacıyla proje sahibine sağlanan geri ödemesiz destektir. Örneğin TÜBİTAK nezdindeki tüm destek programlarında proje sahiplerine hibe desteği sağlanır. KOSGEB’de ise proje sahiplerine hem hibe hem de kredi (geri ödemeli) desteği sunulmaktadır.

KOSGEB

Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı’nın kısaltılmış halidir. Girişimcilere ve KOBİ ölçeğindeki işletmelere yönelik hibe, kredi ve ayni desteklere sağlayan devlet kurumudur.

Melek Yatırımcı (Angel Investor)

Yüksek risk ve yüksek büyüme potansiyeli içeren yeni girişimlere sermaye yatırımı yapan, girişime başlangıç evresinde destek olan şahsi yatırımcılardır. Girişimden hisse almakla birlikte genelde ilgili oldukları alanlarda bireysel destek de sunarlar. Finansal sebepler dışında kişisel sebepler de melek yatırımcıların yatırım kararlarını etkiler. Melek yatırımcılar Exit’e (‘Exit’ başlığını inceleyin) kadar girişimin içinde kalmayı tercih edebilirler.

Joint Venture / Ortak Girişim

2 ya da daha fazla tüzel kişinin bir araya gelerek, bir yatırım projesi için birlikte hareket etmek için oluşturdukları ortak işletme yapısına verilen isimdir.

Crowdfunding (Kitlesel Fonlama)

Girişime inanan, yatırım yapmaya değer bulan çok sayıda bireysel yatırımcıdan oluşan “kitlenin/grubun” belirli girişime veya projeye yaptığı yatırımdır. Bkz: Kickstarter.com

Ideathon

Katılımcı sayısına bağlı olarak 1 ila 5 saat arasında değişen sürelerde uygulanan beyin fırtınası etkinlikleridir. Katılımcılar sürenin sonunda fikirlerini anlatırlar ve diğer katılımcılardan veya jürilerden neye odaklanmaları gerektiği, nasıl ve kime hizmet vermeleri gerektiği gibi konularda feedback alırlar. Yarışma olarak uygulandığında jürilerin oyları ile ödüller dağıtılabilir veya hackathon öncesi takımların oluşturulması için kullanılabilir.

Hackathon (Hekaton)

(ayrıca hack günü, hackfest ya da codefest olarak da bilinir) bilgisayar programcıları, grafik tasarımcıları, arayüz tasarımcıları ve proje yöneticileri de dahil olmak üzere katılanların yoğun bir şekilde yazılım projelerinin geliştirilmesi amacıyla diğer takımlar ile rekabet içerisinde bulunduğu bir olaydır. Büyük şirketlerin ekosistemi geliştirmek, ismini duyurmak veya stajyer seçmek gibi amaçlarla ödüllü hackathon düzenlediklerine sık sık şahit oluyoruz. Genellikle gruplardaki üye sayısının 5’i geçmemesi istenir ve takım üyelerinin birbirlerinin teknik eksiklerini kapatabilecek şekilde kurulması tavsiye edilir.

Innovation (Yenilik)

Her girişimci sözlüğünde bulunması gereken ama sıklıkla atlanan bir kavram. Bir katma değer sonucu değişiklik yaratan yeni bir fikirdir. Yenilik; teknoloji, süreç veya bir iş modeli olabilir. Yenilikçi olmak yeni olmaktan çok daha fazlasını gerektirmektedir.

Prototip

İlk örnek, ilk tip, demo. Fikrinizi kullanıcıya gösterip hemen feedback toplamaya başlamak için hazırlanan, temel işlevleri yerine getirebilen, genellikle makyajsız versiyon.

Pretotip

Girişimci sözlüklerine yeni giren kelimelerden birisi. Temel işlevleri yerine getiremese de nasıl yerine getirebileceğini anlatmak için hazırlanan genellikle görsellerden oluşan öncül prototip. Bu versiyonda örneğin mobil uygulamada bazı butonların çalışmaması, kodların hatalar içermesi gibi durumlar normaldir.

Seed Funding (Tohum yatırım)

Tohum (çekirdek) yatırım olarak anılan, bir girişimin ihtiyaç duyduğu ilk ve ufak çağlı yatırım.

Venture Capital / Risk Sermayesi

Yeni kurulmuş, risk taşıyan girişimlere yapılan finansal yatırımlardır. Çoğunlukla fikir halindeki girişimlere değil, uygulanmaya başlanmış girişimlere destek olurlar ve bu destek girişim halka açılana  (IPO) kadar devam edebilir.

Break Even Point (Başabaş Noktası)

Gelir ve giderin eşit olduğu noktadır. Kara geçiş noktası olarak da adlandırılır.

Unicorn

1 milyar dolarlık değerlemeye ulaşan girişime verilen isimdir.

Exit (Çıkış)

Bir girişimcinin veya ortaklarının hissedarı olduğu girişimden firması için en uygun zamanda çıkış yapmasına, yani girişimini satmasına “exit” denir. Girişimler için bu, girişimin stratejik alıcılara satılması ya da halka açılması olarak gerçekleşebilir.

Exit Strategy (Çıkış Stratejisi)

Girişimci ya da yatırımcının, şirketin istenilen başarıya ulaşmasından sonra şirketteki haklarını ve hisselerini satma stratejisidir. Yatırımın geri dönüşü, karlılık gibi unsurlar dikkate alınır.

Kaynakça

sucool.sabanciuniv.edu
notoku.com
doustartup.com
hurriyet.com.tr

Bizden haberdar olmak için ve etkinliklerimiz hakkında detaylı bilgi için itugirisim.org adresini ziyaret edin.

Bizi sosyal medyada takip edin etkinlik ve buluşmalarımızı kaçırmayın:

instagram.com/itugirisim

twitter.com/itugirisim

facebook.com/itugirisim

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *